Brieven uit Ghana - 19 juni 2001

Wie zijn wij
Plaatsing
Brieven
Foto's

Reistips

Woordje vooraf / Disclaimer

Amsterdam, 19 november 2002

Secties

Aankomst / Accra
Cape Coast
Takoradi
Asankrangwa
Kumasi
Algemene tips

Reistips voor de eerste paar dagen in Ghana

Aankomst op het vliegveld

Welkom in Ghana! Of zoals ze hier zeggen: "Akwaaba!". Als het goed is kom je aan op Kotoka International Airport (KIA) in Accra. Je bagage krijg je te pakken op de normale manier: wachten tot het op een band voorbij komt. Zodra je ermee aan de wandel gaat, komen er van alle kanten behulpzame kruiers op je afstormen. Tenzij je echt je bagage niet alleen kunt dragen kun je hen het beste proberen van je af te houden. Als ze wel iets voor je dragen verwachten ze een fooi. Waarschijnlijk heb je geen Ghanees geld bij je, en een dollar is hier een dagsalaris, dus een beetje grote fooi. Vandaar.

Probeer zo snel mogelijk aan Ghanees geld ("cedi's") te komen. Als het goed is zijn er wisselkantoren op het vliegveld. De koers is nu 1 Euro = ¢6600, maar door de hoge inflatie kan het snel omhoog schieten (toen we hier kwamen, begin 2000, was het 1 Euro = ¢5500). Dus om de prijs in euro's te weten moet je het door 6 of 7 delen en er drie nullen afhalen.

Eenmaal buiten kun je het beste naar de parkeerplaats gaan en een taxi naar het hotel nemen. Een legitieme taxi is makkelijk te herkennen aan oranje geschilderde platen boven de spatborden. Over de prijs moet je natuurlijk onderhandelen. Een redelijke prijs om naar een hotel in de stad te komen zou ¢12.000 zijn (op dit moment, kan een beetje meer worden).

Tips voor hotels in Accra:

New Haven is erg goedkoop (¢30.000 voor tweepersoonskamer met douche en toilet) en geeft hele redelijke kamers, naar Ghanese standaards. Als de taxichauffeur het niet weet, zeg dat het vlak bij Paloma's aan de Ringroad is. Als hij dat niet weet, neem een andere taxi. Laat de taxi het daar dan even vragen. (Bij Paloma's loop je de zandweg vanaf de snelweg in en dan sla je de eerste linksaf. Aan je rechterhand ligt dan New Haven).

C'est Ci Bon is een stukje duurder (nog steeds zeer betaalbaar) maar ook een stukje luxer. De manager is een erg aardige vrouw die veel zal doen om het je naar de zin te maken. Zeg tegen de chauffeur dat het in de wijk Kokomlemle is, vlakbij het ATTC-gebouw (herkenbaar aan een grote silo met ATTC erop). Als het gebouw aan de linkerkant voorbij komt, zeg de chauffeur rechtdoor te rijden tot aan een T-splitsing. Ga daar naar links, en het hotel ligt aan de rechterkant van de weg.

In een reisgids kun je vast nog veel meer vinden. In hotels moet je meestal van te voren betalen, en een heel lijstje invullen met allerlei meuk (paspoortnummer, nationaliteit, bestemming en doel van de reis, dat soort gedoe). Stromend water kan nog wel eens een probleem zijn in hotels. Als het goed is is er een ton water, die je kan gebruiken en anders kun je altijd een emmer water vragen bij de receptie (dan halen ze water uit een speciale tank ofzo). Moet je natuurlijk wel een bucket-bath nemen...

Toeristisch doen in Accra

In Accra zijn een hoop dingen te doen en te bezichtigen. Veel dingen zul je ook in de reisgids vinden. Hier snel wat dit-mag-je-niet-missen tips. Met de taxi kun je mbij de meeste dingen makkelijk komen. Betaal niet meer dan ¢6000 per keer, en dat is aan de hoge kant.

Makola Market is een van de grootste markten in Accra. Het Makola gebouw is een grote overdekte markt, in alle straten er omheen is nog veeeel meer te koop. De ideale plaats om mooie stoffen te kopen. Ook een goede gelegenheid om de sfeer van een Afrikaanse markt te proeven...

Het Kwame Nkrumah Memorial Park is een fraai park waar Kwame Nkrumah, de eerste president van Ghana en groot Afrikaans staatsman ligt begraven. Zijn mausoleum is erg mooi. Natuurlijk moet je betalen om het park in te komen. Het park is lopend te bereiken van af Makola Market. Kijk op de kaart in je reisgids.

Het cultureel centrum ligt aan dezelfde boulevard als het mausoleum. Gewoon een klein stukje doorlopen. Het is een grote markt met heel veel souvenier-dingetjes. Over alle prijzen moet je onderhandelen; Ze vragen minimaal het dubbele van wat het waard is. Ook kun je hier mensen aan het werk zien, met name Kente-wevers en houtsnijders, en iets eten of drinken.

Eten enzo kan op veel verschillende plaatsen; van Ghaneze standjes langs de weg tot chique restaurants. Osu is een wijk waar veel 'expatriats' (=blanken) wonen en vooral uitgaan. Je vindt er veel westerse McDonalds-achtige fast-food dingen (Frankie's, Steers), maar ook Chinees (the Blue Ribbon), Libanees etc. Neem een taxi erheen (of een trotro naar Dunkwa Circle). Een andere Obroni-plaats is Paloma's, direct langs de Ringroad. Het is op loopafstand van de hotels die wij hebben aangeraden, en iedere taxichauffeur weet het te vinden. Je kunt hier eten (goede pizza?s, maar ook Ghanees), internetten en je haar laten knippen. Het bijbehorende Café is opgezet door een ex-VSO, maar dat neemt niet weg dat bier (grote pullen van de tap) en frisdrank er veel te duur zijn...

Doorreizen naar Cape Coast

De volgende aan te raden stop op weg naar Asankrangwa is Cape Coast. Dit is te doen met STC, een redelijk comfortabele bus. Ga naar het STC-station in Accra met een taxi (vanaf New Haven en C'est ci bon niet meer dan ¢5000 proberen te betalen voor de taxi). Als de chauffeur je niet-begrijpend aankijkt, noem het 'Transport'. Zorg dat je er een beetje vroeg in de ochtend bent. Tot aan een uur of elf gaan de bussen ieder uur naar Cape Coast, daarna om de paar uur. Maar er zijn misschien niet altijd meer kaartjes voor de eerstvolgende bus...

Koop een kaartje naar Cape Coast. Als die er niet meer zijn, koop dan een kaartje naar Takoradi. Die zijn iets duurder, maar nog steeds zeer goed te betalen. Laat je bagage wegen en koop de 'tags' ervoor. De bagage gaat onderin de bus. Bij instappen vertelt de chauffeur je welke stoel je hebt; het nummer staat ook op je kaartje, maar niet altijd op de stoel. Dat geeft soms wat verwarring, maar ze zullen niet zo snel een 'Obroni' van z'n stoel schoppen...

Als je in de bus naar Takoradi zit, vertel dan even tegen de chauffeur en bijvoorbeeld je buurman dat je er in Cape Coast uit moet. De bus stopt bij een soort wegrestaurant, waar iedereen even een verfrissing kan kopen. De mensen voor Takoradi stappen na een kwartier weer terug in de bus, mensen voor Cape Coast nemen vanaf hier een taxi. Vraag de taxi om je voor ongeveer ¢5000 naar het hotel te brengen. Het beste hotel voor een redelijke prijs is Samo's Guesthouse. Prima kamers, schone douche en toiletten (meestal gedeeld met een of twee andere kamers) en hele redelijke prijs (¢35.000). Veel toeristen ook. En we hebben nog nooit meegemaakt dat het vol was.

Toeristisch doen in Cape Coast

Vanuit Cape Coast kun je de volgende dingen ondernemen:

Cape Coast Castle is een oud slavenfort aan de kust. Het is makkelijk te belopen vanuit Samo's Guesthouse. De toegangsprijs is voor niet-Ghanezen wat aan de hoge kant, maar het is zeker de moeite waard. Probeer of je korting krijgt met je CJP (je gaat dan als 'Non-Ghanaian student'). Een rondleiding door het fort en toegang tot het goed opgezette museum zijn bij de prijs inbegrepen.

Kakum National Park is misschien wel het beroemdste park in Ghana. Een taxi vanuit Cape Coast kan je er heen brengen; de rit is ongeveer een half uur en zou niet meer dan ¢28.000 moeten kosten. Vervoer terug is meestal geen probleem, al zal de taxichauffeur zeggen van wel. Je hoeft hem dus niet te laten wachten. Als er voor de terugtocht geen taxi's op de parkeerplaats staan kun je naar de hoofdweg lopen en een busje (trotro) of taxi aanhouden. Het park omvat een groot stuk tropisch regenwoud, waarvan een deel voor toeristen toegankelijk is. De spectaculairste attractie is de 'canopy walk', een 200 meter lange wandeling over touwbruggen door de toppen van de bomen. Het uitzicht is geweldig, maar je moet geen hoogtevrees hebben. Je kunt kaartjes kopen voor alleen de touwbruggen, maar een tour door andere delen van het woud kost niet veel extra en maakt het wel zo leuk. Prijzen zijn hoog voor niet-Ghanezen; probeer wederom je CJP.

Hans' Cottage Botel is een restaurant/hotel ergens tussen Kakum en Cape Coast. Je kunt de taxi of trotro je op de terugweg vanaf Kakum af laten zetten hier voor een heerlijke lunch met uitzicht op de krokodillenvijver. Ook vanaf hier is het niet moeilijk vervoer terug naar Cape Coast te krijgen.

Naar Takoradi

Vanuit Cape Coast moet je eerst naar Takoradi om ons pitoreske Asankrangwa te bereiken. Dit kan op verschillende manieren. Je kunt een taxi naar het Takoradi-station nemen en dan vanaf daar een trotro naar Takoradi. Kaartjes zijn erg goedkoop (¢6000) maar reken op een wachttijd van een uur. Makkelijker (maar een stuk duurder) is het om de taxi te vragen je naar Takoradi te brengen. Dat is een rit van anderhalf tot twee uur en zou je niet meer dan ¢60.000 moeten kosten. Wel flink onderhandelen!

Takoradi is een aardige stad, maar heeft toeristen niet veel te bieden. Als je hier moet/wilt overnachten kunnen we twee hotels aanraden:

Workers College is heel goedkoop en zeker waar voor je geld. Grote kamers, schoon en met eigen badkamer (WC op de gang) voor ¢30.000. Vraag een taxi om je er heen te brengen.

U 84 is een hotel aan de market circle (het centrum van Takoradi) vanaf het station kun je hier makkelijk heenlopen, en het hotel is dan niet moeilijk te vinden. Behoorlijk luxe, maar dat is ook wel eens fijn. Kamers zijn niet goedkoop (vanaf ¢65.000), maar wel met airco, koelkast, warm stromend water en sateliet TV. Ook een erg goed restaurant erbij!

Door naar Asankrangwa

Het handigste is het echter om vanuit Takoradi meteen door te gaan naar Asankrangwa. Dit kan alleen met een trotro. Vraag naar het Asankrangwa ('Asanco') station. Dit is een van de meest desolate en slecht verzorgde trotro-stations die ik ken, dus wees voorbereid. Hier staat meestal een trotro naar Asankrangwa klaar. (Als er geen een naar Asanco staat, neem dan de Enchi-kar. Ietsje duurder, want hij gaat wat verder door, maar stopt in Asanco) Kaartjes kosten op dit moment ¢12.100, maar de prijs stijgt snel. Probeer niet voorin te gaan zitten (dan heb je een verontrustend uitzicht op de inhaalmanouvres van de chauffeur) en ook niet te veel achterin (dan heb je helemáál geen beenruimte). Voor de bagage zou je niet meer dan ¢1000-¢(2000?) per tas moeten betalen, maar ze zullen je om (veel) meer vragen. Voor handbagage, die je op schoot houdt hoef je niets te betalen.
Onderhandelen dus weer... Misschien helpt het als je zegt dat je je vrienden de leraren in Asanco gaat bezoeken, want ze kennen ons daar onderhand wel. De reis duurt vierenhalf uur, waarvan de laatste anderhalf over zandwegen. Hoop dus op een goede vering en een chauffeur die goed is in ontwijken van gaten...

Aankomst in Asankrangwa

Vraag of de chauffeur je in Asankrangwa afzet bij de 'school junction'. Meestal stopt hij dan voor een grote supermarkt en moet je een klein stukje teruglopen. Als je gewoon af en toe laat vallen dat je naar de school (Asanco) gaat, dan zijn er altijd mensen die je graag willen helpen. Langs de weg staat een groot bord dat de zijweg inwijst die naar de school leidt. Loop die weg gewoon helemaal af, de heuvel op en je komt vanzelf bij de school. Ons huis is het allereerste aan je rechterhand, met de groene spijlen voor de veranda. Welkom!

Alternatieve route: Over Kumasi

Een andere mogelijkheid is om vanuit Accra naar Kumasi te reizen. Kumasi is de tweede stad van Ghana, en volgens de meeste mensen de mooiste (de 'Garden City'). De markt van Kumasi is de grootste in West Afrika. Neem vanuit Accra de STC naar Kumasi, vanaf hetzelfde station als de STC naar Takoradi. Plaatsen om te overnachten in Kumasi:

Het Enoch Donkor Memorial Hotel is een prima budget-keus. Er is kans dat de taxichauffeur het niet weet, maar zeg dat het tegenover het stadion is. Goede kamers voor ongeveer ¢30.000, schone douche en toilet op de gang. Het hotel is gewoonlijk erg rustig.

Hotel de Kingsway is eigenlijk het leukste om te nemen, er zijn verschillende prijsklassen: (¢38.000 voor de goedkoopste kamer, tot ¢76.000). De kamers zijn groot en okee, maar niet alle voorzieningen (bijv. warm water) zijn ook altijd beschikbaar. Checken dus... Wel heel erg in het centrum, en da's ook wat waard.

Touristisch doen in en rond Kumasi

Er zijn een hoop dingen te zien in en rond Kumasi. Wederom, zie de reisgidsen voor meer tips:

De markt is natuurlijk attractie nummer één. Vanuit hotel De Kingsway kun je er heen lopen (vraag de weg aan mensen) en anders wil een taxi je er graag heen brengen (betaal binnen een stad niet meer dan ¢5000). Als je de markt betreedt, wees verzekerd dat je verdwaald: het is een labyrint. Geeft nix, op een gegeven moment loop je tegen de spoorlijn aan en dan volg je die tot je er uit komt. Op deze markt kun je werkelijk alles kopen wat je maar wilt.

Ook Kumasi heeft zijn eigen cultureel centrum. Het is iets minder op handel en meer op het bekijken van vakmensen gericht dan dat in Accra. Heel ruim opgezet, en er worden ontzettend mooie dingen gemaakt. Ook een goed restaurant en er schijnen geregeld optredens van dans- en drumgroepen te zijn, maar wij hebben ze nog nooit betrapt. Er is ook een toeristenbureau gevestigd, en daar kun je informatie inwinnen over andere tochtjes in de omgeving.

Kumasi is de hoofdstad van het oude Ashanti-koninkrijk. De Asantehene, koning van de Ashanti, woont hier nog steeds. Het oude paleis is tegenwoordig een museum over de geschiedenis van de Ashanti. De moeite van het bezoeken waard.

Nabij Kumasi ligt Lake Bosomtwi, het grootste natuurlijke meer in Ghana. Het Government Resthouse staat op een heuvel die het meer overziet. Als je een taxi naar het meer neemt kom je er langs, en je kunt vragen daar uit te stappen. Je kunt er wat drinken en eventueel zelfs overnachten. Vanuit het resthouse loopt een erg avontuurlijk en steil wandelpad naar beneden naar het meer. Eenmaal bij het meer kun je een bootje huren om naar een aantal dorpjes langs de kust te varen. Halveer wederom de prijs die gevraagd wordt... Men zegt dat het meer veilig is om in te zwemmen, maar misschien moet je het risico maar niet nemen (ze hebben hele enge wormpjes in Ghana!!)

Rondom Kumasi liggen een aantal Ambachts dorpjes, die gezamenlijk in één dag te bezoeken zijn. Het toeristenbureau in het cultureel centrum kan je er meer over vertellen. Het beroemdste is Bonwire, het dorp waar ze Kente maken. (Kente is de dikke geweven, kleurrijke stof die vroeger vooral door koningen en chiefs werd gedragen). Het dorpje is erg toeristisch en je wordt van alle kanten winkels ingesleept. De prijzen zijn toeristenprijzen, en onderhandelen is moeilijk want als jij er niet intrapt trapt de volgende er wel in. Maar de Kente die ze maken is prachtig, en het is intrigerend om de wevers aan het werk te zien. De andere dorpjes hebben wij nooit bezocht, ik denk dat ze wat minder toeristen-verpest zullen zijn...

Naar Asankrangwa vanuit Kumasi

Ook vanuit Kumasi kan dat alleen met een trotro. Neem een taxi en laat hem je naar het Asankrangwa/Tarkwa station brengen. Reken wederom op een behoorlijke wachttijd. De reis duurt ongeveer vijf uur en gaat voor een groot deel over zandwegen. De kosten voor een ticket zouden niet veel meer dan ¢13.000 moeten zijn, plus ongeveer ¢1000 per stuks bagage. Over dat laatste moet je flink onderhandelen.

De aankomst in Asankrangwa is op een ander station dan wanneer je uit Takoradi komt. Loop vanaf het station de weg naar het centrum (de lekkende benzinetank aan je linkerhand) tot je aan de hoofdstraat komt. Sla linksaf en volg de weg. De eerste grote zijstraat naar links is de weg naar de school: er staat een bord. Loop die weg gewoon helemaal af, de heuvel op en je komt vanzelf bij de school. Ons huis is het allereerste aan je rechterhand, met de groene spijlen voor de veranda. Welkom!

Algemene Tips Ghana

Tenslotte even wat algemene tips over Ghana. Sommige van deze dingen zijn al genoemd in het voorgaande, maar het is misschien goed ze nog even op een rijtje te zetten.

Ghanezen zijn bijzonder vriendelijke mensen, en over het algemeen oprecht geinteresseerd in vreemdelingen. Kleine kinderen (en vaak ook volwassenen) zullen je geregeld naroepen ("Obroni! Obroni! Kampélé! Dadada, kampélé!"). Dit is niet discriminerend of onaardig bedoeld, hoewel het knap irritant kan worden. Het is hier gebruikelijk om met de naam te groeten, en omdat ze je naam niet kennen zullen ze vaak "Obroni" of "White man" gebruiken. Probeer hier dus niet al te geirriteerd op te reageren.

Vragen om geld of adressen gebeurt helaas veel, met name in toeristische gebieden en grote steden. Geef nooit je adres, want dat kan gebruikt worden om mensen naar Nederland te smokkelen op 'uitnodiging' van jou. Geld geven aan vreemden is erg ongebruikelijk, en bevestigd het beeld van 'de rijke obroni met geld teveel?. Als iemand iets voor je doet is het niet ongewoon hem een kleine fooi te geven. Over het algemeen is ¢500 (zo'n koperkleurig muntje) meer dan genoeg, fooien in hotels en restaurants ¢2000. Blijf altijd de proporties in het oog houden! (zie ook volgende kopje)

Prijzen zijn altijd moeilijk in te schatten in een vreemd land. Door de hoge inflatie veranderen de prijzen ook nog al eens, waardoor zelfs wij het soms nog lastig vinden. In elk geval moet over bijna iedere prijs onderhandeld worden. Voor blanken zullen ze gauw een hogere prijs rekenen dan voor Ghanezen. In toeristische gebieden kun je vaak rustig de prijs halveren. Voor een taxi binnen een stad hoef je zelden meer dan ¢5000 te betalen, binnen Accra soms wat meer (omdat het groot en druk is). Blijf altijd bedenken dat het geld hier veel meer waard is dan het voor ons lijkt! - Het minimum dagsalaris op dit moment is ¢5000, en sommige Ghanezen verdienen zelfs nog minder dan dit. Een leraar verdient momenteel ongeveer ¢15.000 per dag, een dokter waarschijnlijk ¢50.000. Wat voor ons dus een kroketje bij de Febo is, is hier een dagsalaris. Als je dit in gedachten houdt, kun je misschien een beetje redelijke prijzen bedenken...

De weg vragen is niet ongebruikelijk en Ghanezen helpen je graag. Wees niet verbaasd als ze aanbieden om gewoon met je mee te lopen om de weg te wijzen. De meeste mensen zullen hier niets voor terug verwachten, behalve een gesprekje en de mogelijkheid om hun Engels op te poetsen. Wel zullen ze je meteen beschouwen als hun beste vriend, maar dat is prima. Probeer niet ze iets op een kaart te laten aanwijzen, want bijna niemand kan kaartlezen. Probeer ook te vermijden naar een hotel of een restaurant te vragen, want het idee is dat blanken toch geld genoeg hebben en alleen het allerbeste willen, en waarschijnlijk wordt je dus naar het plaatselijke Hilton doorverwezen. Als je vraagt naar een guesthouse of een chopbar heb je meer kans op een budget-keus.

In hotels kun je je kleding laten wassen. Dit zou ongeveer ¢1000 per kleding stuk moeten zijn met strijken. Dat is wel het minimum, dus ben bereid meer te betalen. Ondergoed moet je zelf wassen. Spijkerbroeken en andere ingewikkelde kledingstukken zullen duurder zijn, want alles wordt gewoon met de hand gewassen. Als je in luxere hotels slaapt hebben ze misschien vaste prijzen, die hoger zijn (¢2000 per kledingstuk)

De totale vakantie zal niet heel veel kosten in Ghana, als je lekker wilt eten en redelijke hotels neemt kom je denken we op ongeveer 20 euro per dag uit (en daar zit dan ook het reizen in). Op het eten en de hotels valt zeker te bezuinigen, dus als je wilt ben je voor 15 euro per dag wel klaar.

Kwaad worden als je wordt afgezet of anderzins belazerd heeft meestal weinig zin. Er een grapje van maken en iedereen 'my friend' of 'brother/sister' (en als ze ouder zijn Maame/Paapa) blijven noemen is meestal effectiever.

Hey, Obroni! You like this carving? I make special price for you. 50.000 cedis only!
Oh, my friend! That is a very special price! For that money I can buy a tree and a toolset and start making carvings myself. I will give you 10.000.
No,no! 10.000 no good. I buy this myself for 13.000, so if you pay 15.000, I make only small profit!
If you pay 13.000 for that, you have been cheated yourself! But because you are my friend I will buy it for 13.000 from you, so that you don?t make a loss.
Okee, bring the money.

Geld wisselen kan in alle grote steden in Forex bureau's (Forex is afkorting van Foreign Exchange) of in een bank. Zowel dollars als euro's worden geaccepteerd. Liefst grote coupures meenemen, want voor kleinere coupures is de wisselkoers soms ineens veel ongunstiger. Over travellers cheques wordt soms nog wel eens moeilijk gedaan. Wissel deze in een bank, en neem je paspoort mee. Soms vragen ze om een aankoopbewijs, dus als je dat hebt is het nuttig om mee te nemen. Water kun je in flessen kopen of langs de weg. Koop alleen 'pure water' in een zakje met opdruk. Eten langs de weg kan ook, maar doe dat nog niet in de eerste dagen van je Ghanaverblijf.

En voor de rest: natuurlijk heel veel plezier!!

Erik en Mariska

Terug naar top